เรื่อง อธิราชา
ผู้แต่ง ทมยันตี
สำนักพิมพ์ ณ บ้านวรรณกรรม
เลขมาตรฐานหนังสือ 97444634449

ในช่วงต้น อธิราชา เล่าเรื่องคู่ขนานไปกับ แก้วกัลยาแห่งแผ่นดิน
ต่างกันแต่เพียงว่า เล่มก่อนเล่าเรื่องมาจากทางฝั่งพม่า
แต่ อธิราชา เล่าเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นทางฝั่งพระนเรศวรโดยละเอียด

เริ่มเรื่องในตอนที่พระนเรศวรทรงรวบรวมไพร่พล
หนีออกจากหงสาวดี (บางครั้งก็เรียกตามพม่าว่าหานตาวดี)
จากนั้น ผู้เขียนก็เล่าประวัติศาสตร์ทั้งหมดในมุมของพระนเรศวร
ซึ่งก็เน้นเป็นการทำศึกเกือบทั้งหมด
เล่าถึงการประกาศอิสรภาพ การทำศึกต่างๆ ทั้งกับเขมร เชียงใหม่ พม่า ทั้งหงสาวดี อังวะ ตองอู ฯลฯ
ทั้งเป็นฝ่ายป้องกันพระนคร และการยกทัพออกไปตีพม่า
เล่าถึงเจ้าหญิงมิมณีจันทร์ อัครมเหสี
พระนางเอกษัตรี ราชธิดาพระเจ้าศรีสุพรรณมาธิราช กษัตริย์เขมร
และพระธิดาเจ้าเชียงใหม่ (ในปกครองของพม่า) (ไม่ทราบพระนาม)
ซึ่งเป็นพระเมหสีอีกสองพระองค์ของพระนเรศวร

ตอนที่เราอ่าน อธิราชา เราไม่รู้สึกเหมือนอ่านนิยาย
แต่เหมือนการอ่านหนังสือเล่าประวัติศาสตร์มากกว่า
เหมือนนั่งฟังคุณป้าคุณยายเล่าเรื่องพระนเรศวรให้ฟัง
เพียงเปลี่ยนวิธีเล่าด้วยปากมาเป็นตัวหนังสือ
มีอคติส่วนตัวทั้งทางบวกและลบลงไปนิดหน่อยพอชูรส
ผู้เขียนแทรกตำราพิชัยสงคราม รวมทั้งบันทึกการศึกของพระนเรศวร
เอาไว้มากกว่าอีกสองเรื่องในชุดเดียวกัน (กษัตริยา, แก้วกัลยาแห่งแผ่นดิน)

ทมยันตีเขียนเรื่องเศร้าได้กินใจเสมอ
ตอนบรรยายฉากสวรรคตหรือสิ้นพระชนม์ของแต่ละพระองค์ทำเราน้ำตารื้น
แม้เราจะอ่านไปค่อนไปในบางส่วนของเนื้อเรื่อง
แต่พอบรรยายถึงฉากแบบนี้ทีไร ก็สะเทือนหัวใจทุกที

จินตนาการของผู้เขียน มีส่วนทำให้เรื่องเหล่านี้อ่านง่ายขึ้น สนุกขึ้น
แม้บางส่วนจะขัดๆ ใจไปบ้าง แต่ก็ทำให้เราคิดแย้งบ้าง คิดตามไปบ้าง แล้วแต่สถานการณ์
ถ้าเด็กไทยรู้จักมีจินตนาการอย่างผู้เขียน ก็คงเรียนประวัติศาสตร์ได้สนุกขึ้น
และประวัติศาสตร์ไทยก็คงถูกถก ถูกขบ ถูกค้นคว้า ไปก้าวหน้ากว่านี้

และแล้ว ผู้เขียนก็จบ อธิราชา ลงในศึกสุดท้ายของพระนเราศวร
โดยที่พระองค์ประชวร และเสด็จสวรรคตลงกลางศึก
น่าเสียดายที่ไม่ยอมเล่าต่ออีกหน่อยว่าศึกนั้นจบลงอย่างไร
คงเป็นกุศโลบายให้เราไปหาประวัติศาสตร์อ่านต่อกันเอาเอง

โดยรวมๆ อธิราชา ก็เป็นหนังสือที่อ่านได้เพลินๆ สนุกดี
แต่ต้องย้ำกันอีกครั้งว่ามันเป็นประวัติศาสตร์ผสมจินตนาการ
คืออ่านแล้วขบ แล้วคิด หาข้อมูลประกอบ ก่อนจะเลือกเชื่อกันตามใจชอบ
แต่อย่าเพิ่งอ่านเพียงเล่มเดียว แล้วเชื่อว่าจริงไปทั้งหมดก็แล้วกัน

ปล. ในเล่ม ผู้เขียนพูดถึงเรื่อง “ไทยจะแก้ประวัติศาสตร์เอาใจพม่า” บ่อยมาก
ซึ่งเรางงมาก ไม่เคยได้ยินเรื่องนี้มาก่อนเลย
ออกจะงงๆ ว่าป้าอี๊ดแซะใคร และเรามีแผนจะแก้ประวัติศาสตร์กันจริงๆ หรือ?